[Fr. élan vital] [es. t. hayat hamlesi]: (Bergson'da) Yasamı ileri götüren iç güç; yaşamın her türlü yaratıcı gelişmesinde kendini belirten, yaratmadan yaratmaya sıçramayı sağlayan güc, evrenin ana, temel gücü. // Bergson bu terimi
Ece SARAÇOĞLU (Dr.)
[Alm. Lebensphilosophie] [Fr. philosophie de la we] [İng. philosophy of life] [es. t. hayat felsefesi]: — Usçuluğun ve — olguculuğun usa üstünlük veren doğrultularına karşılık, doğal veril- mişliği ve tarihselliği içinde somut yaşamın araştırılmasına ağırlık veren, insan yaşamının anlamı, değeri, er
YAZARINI BEKLEYEN MADDE....
[Alm. Lebenskraft] [Fr. force vitale] [es. t. kuvve-i hayatiye]: 1- Dirimselci öğretilerce yaşamı sürdürmenin en temelli nedeni olarak kabul edilen ilke (Driesch'de entelekheia). 2- Canlılık.
YAZARINI BEKLEYEN MADDE....
[Alm. Erlebnis] [Fr. expérience vécue] [Ing. experience]: 1- Kişiliği zenginleştirdiği kabul edilen, bir anlamı olan bütün yaşanmış deneyler. 2- Kendileri aracılığıyla ben'in bir şeyin bilincine vardığı bütün ruhsal olaylar. 3- Bir kezlik olan, bir daha yinelenemeyen ruh olayları. Felsefede: 1- (Gen
YAZARINI BEKLEYEN MADDE....
[Alm. Fatalismus] [Fr. fatalisme] [ing. fatalism] [es. t. cebriye]: Her şeyin alınyazısına göre önceden belirlenmiş olduğuna, insanın bu önceden belirlenmiş olan alınyazısını değiştiremeyeceğine inanan dünya görüşü.
YAZARINI BEKLEYEN MADDE....
[Lat. septem liberales artes ] [İng. seven liberal arts] [Alm. sieben freie Künste] 1.(Genel olarak) Ortaçağ’da yükseköğretimin temelinde yer alan dini metinlere ek olarak din dışı eğitim programını oluşturan geometri, aritmetik, astronomi, müzik, retorik, mantık (diyalektik) ve dilbilgisini içeren
Ezgi DEMİR ORALGÜL (Hacettepe Üniversitesi)
[Alm. Neuvitalismus] [Fr. néo-vitalisme] [ing. neo- vitalism]: Dirimselciliğin modem biçimi. 19. yüzyılın sonunda doğbilimleri araştırmalarına dayanarak dirimselciliğin yenilenmesi: Nedensellik ilkesinin ve doğa bilimlerindeki yasa ilkesinin tanınması yanında yaşamın mekaniküstü olan kendine özgü bi
YAZARINI BEKLEYEN MADDE....
[Alm. Neurealismus] [Fr. néo réalisme] [Ing. new realism]: Çağımızda Cambridge'de doğan İngiliz felsefe akımı; kurucusu: G. E. Moore. // Yeni gerçekçilik her şeyi tinle açıklayan idealist fizikötesinin geniş etkisine karşı yeniden bir tepki ile başlamış, özellikle Yeni Hegelcilikle, savaşmıştır. Doğ
YAZARINI BEKLEYEN MADDE....
[Alm. Neuhegelianismus] [Fr. néo-hégélianisme] [Ing. Neo-Hegelianism]: 20 yüzyılda Hegel felsefesini yeniden canlandıran, Hegel'in eytişimsel yöntemine ve fizikötesine dayanarak kültür ve tarih felsefesine yeni bir yön vermeye ve doğa bilimleri karşısında yeniden tinsel bilimleri güçlendirmeye çalış
YAZARINI BEKLEYEN MADDE....
[Alm. Neuidealismus] [Fr. néo-idéalisme] [Ing. neo- idealism]: 19. yüzyılın ikinci yarısından sonra özdekçilik, olguculuk ve doğalcılığın egemenliği karşısında — idealizmi yeniden canlandırmaya çalışan akımlar. Bu adı ilkin İtalya'da — yeni Hegelciler (Croce, Gentile) kullanmışlardır. Başlıca temsil
YAZARINI BEKLEYEN MADDE....